ఏఐపై యూవల్ నోవా హరారీ హెచ్చరిక!
ప్రముఖ చరిత్రకారుడు, తత్వవేత్త యూవల్ నోవా హరారీ ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్‌ (ఏఐ) భవిష్యత్తుపై కీలక హెచ్చరిక చేశారు. రాబోయే 10 నుంచి 20 ఏళ్లలో మనుషుల పరిస్థితి ఆవుల్లా మారే ప్రమాదం ఉందని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు. ముఖ్యంగా ఆర్థిక వ్యవస్థలు, చట్టపరమైన వ్యవహారాలు సంక్లిష్టంగా మారి, వాటిని అర్థం చేసుకోవడం మనుషులకు కష్టమైనప్పుడు ఈ పరిస్థితి ఏర్పడుతుందని వివరించారు.
చెక్ టెలివిజన్‌కు చెందిన డేనియల్ స్టాచ్‌తో జరిగిన ఇంటర్వ్యూలో హరారీ ఈ విషయాలను ప్రస్తావించారు. భవిష్యత్తులో మనుషులకు, ఏఐకి మధ్య ఏర్పడే సంబంధాన్ని ఆయన మనుషులు, ఆవుల మధ్య ఉన్న సంబంధంతో పోల్చారు. మనుషుల ఆధీనంలో నడిచే వ్యవసాయ, ఆర్థిక వ్యవస్థలు ఎలా పనిచేస్తాయో ఆవులకు తెలియదు. అయినప్పటికీ, ఆ వ్యవస్థల్లో తీసుకునే నిర్ణయాలు వాటి జీవితాలను ప్రభావితం చేస్తాయి. భవిష్యత్తులో ఏఐ విషయంలోనూ మనుషులకు ఇలాంటి పరిస్థితి ఎదురుకావచ్చని ఆయన హెచ్చరించారు.
‘భవిష్యత్తులో మనమే ఆవుల్లా మారిపోతాం’ అని హరారీ వ్యాఖ్యానించారు. ఏఐ సృష్టించే ఆర్థిక వ్యవస్థలు ఎంత సంక్లిష్టంగా మారతాయంటే, వాటిని అర్థం చేసుకోవడం, నియంత్రించడం మనుషులకు కష్టమవుతుందని ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. ఉదాహరణకు, స్టాక్ మార్కెట్లు, బాండ్ మార్కెట్లు, పెద్ద కంపెనీల ఆర్థిక కార్యకలాపాల గురించి ఆవులకు తెలియదు. వాటికి డబ్బు అంటే ఏమిటో, ఆర్థిక వ్యవస్థలు ఎలా పనిచేస్తాయో అర్థం కాదు. అయినప్పటికీ, ఆర్థిక వ్యవస్థలో తీసుకునే నిర్ణయాలు వాటి జీవన పరిస్థితులను ప్రభావితం చేయగలవు. అదేవిధంగా, భవిష్యత్తులో మనుషులు కూడా ఏఐ ఆధారంగా పనిచేసే వ్యవస్థలపై ఎక్కువగా ఆధారపడాల్సి రావచ్చని హరారీ వివరించారు. ఆ వ్యవస్థలు తీసుకునే నిర్ణయాలు ఎందుకు తీసుకుంటున్నాయో తెలుసుకోవడం కూడా కష్టమయ్యే ప్రమాదం ఉందన్నారు.
అయితే, ఏఐ వల్ల ఎదురయ్యే ప్రమాదం అంటే అది మనుషులపై భౌతికంగా దాడి చేయడం లేదా వారిని చంపడం మాత్రమే కాదని హరారీ అభిప్రాయపడ్డారు. మనుషుల జీవితాలను ప్రభావితం చేసే కీలక వ్యవస్థలపై ఏఐ క్రమంగా ఎక్కువ నియంత్రణ సాధించడం అసలు ప్రమాదమని ఆయన హెచ్చరించారు. ముఖ్యంగా ఆర్థిక వ్యవస్థలు, ప్రభుత్వ కార్యాలయాలు, పరిపాలనా వ్యవహారాల్లో ఏఐ ప్రాధాన్యం పెరిగితే, నిర్ణయాలు ఎలా తీసుకుంటున్నారో తెలుసుకోవడం, వాటిని ప్రభావితం చేయడం మనుషులకు కష్టమవుతుందని వివరించారు.
ఆర్థిక, పరిపాలనా రంగాల్లో ఏఐకి ప్రత్యేకమైన సామర్థ్యం ఉందని హరారీ పేర్కొన్నారు. ఎందుకంటే అది భారీ మొత్తంలో సమాచారాన్ని వేగంగా విశ్లేషించగలదు. పెద్ద మొత్తంలో వివరాలను గుర్తుంచుకోగలదు. కానీ బ్యాంకర్లు, ప్రభుత్వ అధికారులు వంటి మనుషులు ప్రతి లావాదేవీని వ్యక్తిగతంగా పరిశీలించడం లేదా ఆధునిక ఆర్థిక వ్యవస్థలోని అన్ని పరిణామాలను పూర్తిగా అర్థం చేసుకోవడం సాధ్యం కాదు.
ఈ సామర్థ్యంతో ఏఐ మరింత సంక్లిష్టమైన ఆర్థిక, చట్టపరమైన వ్యవస్థలను రూపొందించగలదని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు. అలాంటి వ్యవస్థలు సమర్థంగా పనిచేసినప్పటికీ, అవి ఎలా పనిచేస్తున్నాయో సాధారణ ప్రజలకే కాకుండా నిపుణులకు, వాటిని పర్యవేక్షించే సంస్థలకు పూర్తిగా అర్థం కాకపోవచ్చని హెచ్చరించారు. దీంతో మనుషుల జీవితాలను నియంత్రించే వ్యవస్థల్లో వారు భాగంగానే ఉన్నప్పటికీ, అవి ఎలా పనిచేయాలి, ఎలాంటి నిర్ణయాలు తీసుకోవాలి అనే విషయాలపై వారి ప్రభావం తగ్గిపోయే ప్రమాదం ఉందని హరారీ ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు.
మనుషులు జంతువులకు అర్థంకాని వ్యవస్థలను రూపొందించి, వాటిని నియంత్రిస్తున్నట్లుగానే.. భవిష్యత్తులో అత్యంత శక్తిమంతమైన ఏఐ వ్యవస్థలు మనుషులకు పూర్తిగా అర్థంకాని నిర్మాణాలను సృష్టించే అవకాశం ఉందన్నదే ఆయన పోలికలోని ముఖ్య ఉద్దేశం.
ఈ హెచ్చరికతో కొన్ని కీలకమైన ప్రశ్నలు ముందుకొస్తున్నాయి. బ్యాంకులు, న్యాయస్థానాలు, ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో ఏఐ వినియోగం పెరిగితే, అది తీసుకునే నిర్ణయాల్లో తప్పులు జరిగితే బాధ్యత ఎవరిది? ఆ నిర్ణయాలు పారదర్శకంగా, న్యాయబద్ధంగా ఉండేలా ఎలా నిర్ధారించాలి? అంతేకాకుండా, మన జీవితాలను ప్రభావితం చేసే నిర్ణయాలపై మనుషుల నియంత్రణ ఎంతవరకు ఉండాలి? ఏఐ అభివృద్ధి వేగంగా సాగుతున్న నేపథ్యంలో ఈ ప్రశ్నలకు సమాధానాలు కనుగొనడం అత్యంత ముఖ్యమని హరారీ హెచ్చరిక సూచిస్తోంది.
